Encoder Autonics

Encoder là “đôi mắt” của hệ thống motion control — giúp PLC hoặc driver biết chính xác trục đang ở đâu, quay nhanh bao nhiêu. Chọn sai encoder không chỉ làm hệ thống chạy thiếu chính xác mà còn gây hỏng cơ cấu, phế phẩm hàng loạt. Bài viết này giúp bạn hiểu rõ sự khác biệt giữa encoder Autonics incremental và absolute, từ đó chọn đúng ngay từ lần đầu.
Encoder hoạt động thế nào?
Encoder gắn vào trục quay (motor, băng tải, trục cuốn), khi trục quay sẽ phát ra xung điện. PLC hoặc counter đếm số xung để tính: vị trí góc, tốc độ quay, hướng quay, quãng đường di chuyển tuyến tính (khi kết hợp với bánh xe hoặc rack-pinion).
Incremental vs Absolute: khác nhau cơ bản
| Đặc điểm | Incremental | Absolute |
|---|---|---|
| Nguyên lý | Đếm xung tương đối từ điểm bắt đầu | Mỗi vị trí có mã nhị phân riêng biệt |
| Khi mất điện | Mất vị trí → cần homing lại (chạy về gốc) | Giữ nguyên vị trí → chạy tiếp ngay |
| Output | Xung A/B/Z (vuông phase) | Mã Gray, Binary, hoặc BCD song song |
| Giá | Thấp hơn 40-60% | Cao hơn do cấu tạo phức tạp |
| Phù hợp | Đo tốc độ, đếm chiều dài, ứng dụng không cần nhớ vị trí sau mất điện | Máy CNC, robot, hệ thống cần biết vị trí tuyệt đối ngay khi bật nguồn |
Quy tắc đơn giản: Nếu hệ thống chấp nhận chạy homing mỗi lần bật máy → dùng incremental, tiết kiệm đáng kể. Nếu mất điện giữa chừng mà hệ thống phải chạy tiếp ngay (ví dụ robot đang giữ phôi) → bắt buộc dùng absolute.
Các dòng encoder Autonics phổ biến
E40S series (incremental, Ø40mm): Dòng kinh tế nhất, thân nhỏ gọn. PPR từ 100 đến 2500. Trục đặc Ø6mm. Phù hợp máy đóng gói, băng tải nhỏ, máy in. Giá tham khảo: 400-700K VND.
E50S series (incremental, Ø50mm): Dòng phổ biến nhất. PPR từ 100 đến 5000. Output: NPN open collector hoặc line driver (cho khoảng cách dây dài). Trục đặc Ø8mm hoặc trục rỗng Ø8-15mm. Giá tham khảo: 600K-1.2M VND.
E58SC/E58SO (incremental, Ø58mm): Độ phân giải cao hơn (lên đến 10000 PPR). IP65. Thích hợp cho ứng dụng cần độ chính xác cao hơn E50S.
E80H series (incremental, Ø80mm): Heavy-duty, IP65, chịu rung tốt. Dùng trong nhà máy thép, xi măng, hệ thống cần độ bền cơ khí cao. PPR lên đến 10000.
EP50S series (absolute): Dòng absolute single-turn. Output Gray code hoặc binary 8-13 bit. Dùng khi cần biết vị trí góc chính xác sau mất điện.
PPR là gì và cần bao nhiêu?
PPR (Pulses Per Revolution) là số xung encoder phát ra trong 1 vòng quay. Cách tính PPR cần thiết:
Ví dụ: Băng tải dùng bánh xe Ø100mm, cần đo chính xác đến 0.5mm.
Chu vi bánh xe = π × 100 = 314.16mm. Số pulse cần / vòng = 314.16 ÷ 0.5 = 629 → chọn encoder 1000 PPR (chọn cao hơn để có dư phân giải).
Nếu dùng chế độ đếm x4 trên counter/PLC (đếm cả sườn lên và xuống của cả kênh A và B), thì 1000 PPR thực tế cho 4000 count/vòng → độ phân giải 0.08mm. Quá đủ.
So sánh encoder Autonics với đối thủ
| Tiêu chí | Autonics E50S | Omron E6B2 | Koyo TRD-J | Sick DFS60 |
|---|---|---|---|---|
| Giá (1000PPR) | 700K-1M | 1.2-1.8M | 1-1.5M | 3-5M |
| PPR max | 5000 | 2000 | 10000 | 16384 |
| IP | IP50-IP65 | IP50 | IP50-IP65 | IP65-IP67 |
| Output | NPN OC / Line driver | NPN OC | NPN OC / Line driver | HTL / TTL / SSI |
| Trục rỗng | Có (E50S-H) | Không (E6B2) | Có | Có |
Autonics E50S là lựa chọn giá tốt nhất trong phân khúc encoder Ø50mm. So với Omron E6B2, Autonics có PPR max cao hơn và có phiên bản trục rỗng (hollow shaft) — điều mà E6B2 cơ bản không có. Chỉ cần cân nhắc Sick hoặc Heidenhain khi ứng dụng yêu cầu độ phân giải trên 10000 PPR hoặc giao tiếp SSI/BiSS.
Câu hỏi thường gặp
Encoder Autonics có dùng được với PLC Siemens không?
Hoàn toàn được. Chọn model output Line Driver (5V) nếu dùng high-speed counter trên Siemens S7-1200/1500, hoặc NPN open collector nếu đấu vào input thường. Lưu ý kiểm tra tần số xung max mà PLC counter hỗ trợ.
Encoder bị nhảy xung, nguyên nhân gì?
Thường do: (1) dây tín hiệu đi chung máng với dây động lực → nhiễu điện từ — giải pháp: dùng cáp shielded và tách máng; (2) coupling encoder bị lỏng → rung gây xung giả — xiết lại hoặc thay coupling mới.
Liên hệ NHL để được tư vấn — Hotline 094.38.58.228 / kinhdoanh@nhl-intl.com
- Autonics là gì? Tại sao được kỹ sư Việt Nam tin dùng | NHL
- Hệ Thống Phòng Cháy Chữa Cháy Tòa Nhà Gồm Những Gì?
- Hoàn thiện quy định pháp luật về phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ
- Vai trò của cách mặc đồ bảo hộ lao động đúng đối với an toàn lao động
- HMI Autonics GP-A: lựa chọn hợp lý cho dự án quy mô vừa | NHL

